DEKLARASYON ERETIK AN 1965, FÈT PA DEZYÈM KONSÈY VATIKAN AN:

 

 

DEKLARASYON

DIGNITE IMEN

SOU LIBÈTE RELIJYON

 

DWA ENDIVIDYÈL LA AK KÒMINOTE YO
POU LIBÈTE SOSYAL AK SIVIL NAN ZAFÈ RELIJYE

1. Moun nan epòk nou an ap vin pi plis konsyan de diyite moun nan, epi kantite moun k ap egzije pou moun yo, nan aksyon yo, jwi epi itilize pwòp jijman responsab ak libète yo, gide pa yon sans devwa epi non pa motive pa presyon, ap ogmante. Yo mande tou pou delimitasyon legal pouvwa piblik la, pou limit libète jis la, ni pou moun nan ni pou asosyasyon yo, pa ka twò limite. Egzijans libète sa a nan sosyete imen an gen rapò sitou ak byen lespri imen an, sitou sa yo ki gen rapò ak libète relijyon an nan sosyete a. Pandan l ap koute ak anpil atansyon aspirasyon sa yo nan lespri a epi l ap eseye deklare kijan yo konfòm ak verite ak jistis, Konsil Vatikan sa a etidye tradisyon sakre a ak doktrin Legliz la, li mete an limyè bagay nouvo, toujou an amoni ak ansyen yo.

Premyèman, Konsèy sakre a deklare ke Bondye te revele bay limanite chemen pou moun ka sove epi jwenn bonè nan Kris la, lè yo sèvi li. Nou kwè ke sèl vrè relijyon sa a egziste nan Legliz Katolik ak Apostolik la, ke Senyè Jezi te konfye misyon pou gaye l bay tout moun, lè l te di Apot yo: “Ale fè disip nan tout nasyon, batize yo nan non Papa a, Pitit la ak Sentespri a. Anseye yo pou yo obsève tout sa mwen te kòmande nou” (Mt 28:19-20). Pou pati pa yo, tout moun gen obligasyon pou yo chèche verite a, sitou konsènan Bondye ak Legliz li a, epi, yon fwa yo konnen l, pou yo anbrase l epi pratike l.

Konsil sakre a rekonèt tou ke devwa sa yo afekte epi mare konsyans lèzòm, epi ke verite a enpoze tèt li sèlman pa fòs verite a menm, ki penetre nanm yo dousman men avèk puisans. Kounye a, piske libète relijye ke lèzòm bezwen pou yo ranpli obligasyon yo pou adore Bondye a gen rapò ak iminite kont presyon nan sosyete sivil la, li kite doktrin katolik tradisyonèl la konsènan devwa moral moun ak sosyete yo anvè vrè relijyon an ak sèl Legliz Kris la entak. Anplis de sa, lè l ap abòde verite relijye sa a, Konsil sakre a gen entansyon devlope doktrin Pap resan yo sou dwa envyolab moun nan ak sou lòd legal sosyete a.

CHAPIT I

NOSYON JENERAL DE LIBÈTE RELIJYON

Objektif ak fondasyon libète relijyon an

2. Konsil Vatikan sa a deklare ke moun gen dwa libète relijyon. Libète sa a konsiste nan lefèt ke tout moun dwe gen iminite kont presyon, kit se nan men moun endividyèl, gwoup sosyal oswa nenpòt otorite imen, yon fason ke, nan zafè relijye, pèsonn pa dwe fòse aji kont konsyans yo, ni pèsonn pa dwe anpeche aji dapre li, an prive oswa an piblik, poukont yo oswa an asosyasyon ak lòt moun, nan limit ki jis yo. Li deklare tou ke dwa libète relijyon an vrèman fonde sou diyite moun nan menm, jan pawòl Bondye revele a ak rezon natirèl la konprann li. Dwa libète relijyon sa a dwe rekonèt nan lòd legal sosyete a, pou l vin tounen yon dwa sivil.

Tout moun, akòz diyite natirèl yo kòm moun—sa vle di, yo gen rezon ak libète pou yo chwazi, e konsa yo rich ak responsablite pèsonèl—yo motive pa nati yo menm e yo gen obligasyon moral pou yo chèche verite a, sitou sa ki gen rapò ak relijyon. Yo oblije tou aksepte verite a epi òganize tout lavi yo dapre egzijans li yo. Men, moun pa ka ranpli obligasyon sa a nan yon fason ki koresponn ak nati pa yo sof si yo jwi libète sikolojik ak iminite kont presyon ekstèn. Kidonk, dwa pou libète relijyon an pa baze sou dispozisyon sibjektif moun nan, men sou nati pa yo menm. Se poutèt sa, dwa pou iminite sa a rete menm pou moun ki pa ranpli obligasyon pou chèche epi respekte verite a, e egzèsis li, depi ke lòd piblik jis la kenbe, pa ka anpeche.

Libète relijye ak koneksyon moun ak Bondye

3. Tout bagay sa yo vin pi klè toujou pou moun ki konsidere ke nòm siprèm lavi moun nan se menm lwa diven an—etènèl, objektif, ak inivèsèl—ki sèvi avè l pou l kòmande, dirije, epi gouvène mond lan ak chemen kominote imen an dapre plan sajès ak lanmou li. Bondye fè limanite patisipe nan lwa sa a, pou, grasa dispozisyon dou Pwovidans diven an, nou ka rive konnen verite ki pa ka chanje a pi plis toujou. Se poutèt sa, tout moun gen obligasyon, e kidonk tou dwa, pou yo chèche verite a nan zafè relijye, pou, lè l sèvi avèk mwayen apwopriye, yo ka avèk pridans fòme jijman konsyans ki dwat ak vre.

Kounye a, nou dwe chèche verite a nan yon fason ki apwopriye ak diyite moun nan ak nati sosyal li, sa vle di, nan libète rechèch, lè nou sèvi ak ansèyman oswa edikasyon, kominikasyon ak dyalòg, kote kèk moun eksplike lòt moun verite yo jwenn oswa yo kwè yo jwenn, pou ede youn lòt nan rechèch verite a; epi yon fwa nou konnen sa, nou dwe aksepte l fèmman avèk yon asansyon pèsonèl.

Moun wè epi rekonèt dikte lalwa diven an atravè konsyans li; yon konsyans li oblije swiv fidèlman nan tout aktivite li yo pou l rive jwenn Bondye, ki se objektif li. Se poutèt sa, yo pa ka fòse l aji kont konsyans li. Ni yo pa ka anpeche l aji dapre konsyans li, sitou nan zafè relijye. Paske pratik relijyon an, pa nati li menm, konsiste sitou nan aksyon entèn volontè ak lib kote moun gen yon relasyon dirèk ak Bondye: aksyon sa yo pa ka kòmande oswa entèdi pa yon otorite sèlman imen. Epi nati sosyal moun nan egzije pou l manifeste aksyon entèn relijyon li yo deyò, pou l kominike ak lòt moun nan zafè relijye, pou l pwofese relijyon li nan yon fason kominotè.

Se poutèt sa, se yon afwon pou moun nan ak pou lòd Bondye etabli pou lèzòm, si, pandan y ap prezève yon lòd piblik ki jis, yo refize lòm libète pou l pratike relijyon l nan sosyete a.

Anplis, aksyon relijye yo, kote moun yo, dapre konviksyon ki pi pwofon yo, gen yon relasyon prive ak piblik ak Bondye, yo depase, pa nati yo menm, lòd terès ak tanporèl la. Kidonk, otorite sivil la, ki gen pwòp objektif li pou pwoteje byen komen an nan tan, dwe rekonèt epi ankouraje lavi relijye sitwayen li yo; sepandan, li depase otorite li si li eseye dirije oswa anpeche aksyon relijye yo.

Libète kominote relijye yo

4. Libète oswa iminite kont presyon nan zafè relijye, ki pou chak moun, dwe rekonèt tou lè y ap aji kolektifman. Paske nati sosyal limanite ak relijyon an menm mande kominote relijye.

Kominote sa yo, depi yo pa vyole jis egzijans lòd piblik la, yo gen dwa a iminite pou yo gouvène tèt yo dapre pwòp règ pa yo, pou yo onore Divinite a ak adorasyon piblik, pou yo ede manm yo nan egzèsis lavi relijye a epi sipòte yo ak doktrin, epi pou yo ankouraje enstitisyon kote manm yo kolabore pou yo ka òganize pwòp lavi yo dapre prensip relijye yo.

Kominote relijye yo gen dwa tou pou yo pa anpeche yo, ni pa mwayen legal ni pa aksyon administratif otorite sivil la, eleksyon, fòmasyon, nonmen ak transfè pwòp minis yo, kominikasyon ak otorite relijye yo ak kominote ki baze nan lòt pati nan mond lan, oubyen seleksyon bilding relijye yo ak akizisyon ak itilizasyon pwopriyete ki apwopriye yo.

Kominote relijye yo gen dwa tou pou yo pa anpeche yo anseye epi pwofese lafwa yo an piblik, ni oralman ni alekri. Sepandan, lè y ap gaye lafwa relijye epi entwodui koutim, yon moun dwe toujou evite nenpòt kalite aksyon ki ta ka sanble ak presyon oswa pèsyazyon malonèt oswa ki pa jis, sitou lè y ap fè fas ak moun ki pa gen edikasyon oswa ki nan bezwen. Konpòtman sa yo ta dwe konsidere kòm yon abi dwa pwòp yon moun ak yon vyolasyon dwa lòt moun.

Libète relijyon an gen ladan l tou dwa kominote relijye yo pou yo eksprime lib valè inik doktrin yo pou lòd sosyete a ak pou vitalizasyon tout aktivite imen. Finalman, dwa moun yo, motive pa pwòp santiman relijye yo, pou yo reyini lib oswa etabli asosyasyon edikatif, kiltirèl, charitab ak sosyal, fonde sou nati sosyal limanite ak nati relijyon an menm.

Libète relijye fanmi an

5. Chak fanmi, antanke yon sosyete ki posede pwòp dwa fondamantal li yo, gen dwa pou l òganize lavi relijye domestik li libman anba gidans paran yo. Paran yo gen dwa detèmine fòm edikasyon relijye pou yo bay pitit yo, dapre pwòp konviksyon relijye yo. Se poutèt sa, otorite sivil la dwe rekonèt dwa paran yo pou yo chwazi lekòl oswa lòt mwayen edikasyon avèk libète reyèl, san yo pa enpoze chay enjis, ni dirèkteman ni endirèkteman, sou yo pou libète chwa sa a. Anplis de sa, dwa paran yo vyole si yo oblije timoun yo ale nan leson lekòl ki pa koresponn ak kwayans relijye paran yo, oswa si yo enpoze yon sèl sistèm edikasyon ki eskli nèt enstriksyon relijye.

Pwomosyon libète relijye a

6. Piske byen komen sosyete a, ki se tout kondisyon lavi sosyal ki pèmèt moun rive nan pèfeksyon yo pi byen e pi fasilman, repoze anvan tout bagay sou respè dwa ak devwa moun nan, pwoteksyon dwa libète relijyon an konsène sitwayen yo, otorite sivil yo, Legliz la ak lòt kominote relijye yo, selon nati patikilye chak nan yo, pran an kont obligasyon respektiv yo anvè byen komen an.

Pwoteksyon ak pwomosyon dwa moun envyolab se yon devwa esansyèl pou tout otorite sivil. Pouvwa sivil la dwe, kidonk, pran responsablite pou pwoteje libète relijyon tout sitwayen yo atravè lwa jis ak lòt mwayen apwopriye, epi fasilite kondisyon favorab ki ankouraje lavi relijye, pou sitwayen yo ka egzèse dwa relijye yo efektivman epi ranpli devwa yo, epi sosyete a li menm ka jwi benediksyon jistis ak lapè ki soti nan fidelite limanite anvè Bondye ak volonte sakre li.

Si, lè nou konsidere sikonstans patikilye pèp yo, yon kominote relijye resevwa yon rekonesans sivil espesyal nan lòd legal sosyete a, li nesesè pou an menm tan dwa libète nan zafè relijye a rekonèt epi respekte pou tout sitwayen ak kominote relijye yo.

Finalman, otorite sivil la dwe asire ke egalite legal sitwayen yo, ki se tou yon byen komen nan sosyete a, pa janm, ni an piblik ni an sekrè, vyole pou rezon relijye, piske pa gen okenn diskriminasyon ki fèt ant yo.

Kidonk, otorite piblik la pa ka fòse sitwayen yo, pa mwayen presyon, laperèz, oubyen okenn lòt mwayen, pou yo pratike oubyen abandone okenn relijyon, ni li pa ka anpeche pèsonn rantre nan yon kominote relijye oubyen kite l. Epi li pi kontrè toujou ak volonte Bondye ak dwa sakre moun ak fanmi imen an lè yo itilize fòs sou nenpòt fòm pou elimine oubyen siprime relijyon, kit se nan tout limanite, nan yon rejyon patikilye, oubyen nan yon gwoup espesifik.

Limit libète relijyon an

7. Dwa libète relijyon an egzèse nan sosyete imen an, kidonk, itilizasyon li sijè a sèten règ ki reglemante li.

Nan egzèsis tout libète, yon moun dwe obsève prensip moral responsablite pèsonèl ak sosyal la: nan egzèsis dwa yo, chak moun ak chak gwoup sosyal oblije, dapre lalwa moral, konsidere dwa lòt moun, pwòp devwa yo anvè lòt moun, ak byen komen tout moun. Yon moun dwe aji avèk jistis ak limanite anvè tout moun.

Anplis, piske sosyete sivil la gen dwa pwoteje tèt li kont abi ki ka rive sou pretèks libète relijyon an, se prensipalman responsablite otorite sivil la pou bay pwoteksyon sa a. Sepandan, sa pa dwe fèt abitrèman, ni nan favorize yon bò enjis, men dapre nòm legal ki konsistan avèk lòd moral objektif la. Nòm sa yo nesesè pou pwoteksyon efikas dwa sa yo pou tout sitwayen ak pou balans pasifik dwa sa yo, pou bon pwomosyon lapè piblik onèt, ki se koegzistans lòd nan jistis vre, ak pou pwoteksyon moralite piblik la. Tout bagay sa yo konstitye yon pati fondamantal nan byen komen an epi yo anglobe nan nosyon lòd piblik la. Anplis, prensip libète entegral la dwe respekte nan sosyete a, dapre ki libète dwe rekonèt pou limanite otank posib epi yo ta dwe limite li sèlman lè ak nan limit sa nesesè. Edikasyon pou egzèsis libète

8. Moun nan epòk nou an ap sibi plizyè presyon epi yo an danje pou yo prive yo de pwòp libète yo pou yo chwazi. Anplis, gen anpil moun ki gen tandans rejte tout soumèt sou pretèks libète epi ki pa bay obeyisans ki merite a enpòtans.

Se poutèt sa, Konsil Vatikan sa a egzòte tout moun, men sitou moun ki responsab edikasyon lòt moun, pou yo fè efò pou fòme moun yon fason ki, nan respè lòd moral la, pou yo obeyi otorite lejitim epi pou yo renmen libète reyèl; moun ki jije bagay yo avèk pwòp kritè pa yo nan limyè verite a, ki dirije aktivite yo avèk yon sans responsablite, epi ki fè efò pou sipòte tout sa ki vre ak jis, pandan y ap asosye aksyon yo ak kè kontan ak lòt moun.

Se poutèt sa, libète relijyon an ta dwe gen lòd tou pou kontribye pou gason yo aji yon fason ki pi responsab nan ranpli pwòp devwa yo nan lavi sosyal la.

CHAPIT II

LIBÈTE RELIJYON NAN LIMYÈ REVELASYON AN

Doktrin libète relijyon an
Rasin li yo byen fon nan Revelasyon an

9. Lè Konsil Vatikan sa a deklare sou dwa moun genyen pou libète relijyon, li baze deklarasyon l lan sou diyite moun nan, ki gen egzijans li yo vin pi evidan pou rezon imen an atravè eksperyans syèk yo. Anplis, doktrin libète sa a gen rasin li nan Revelasyon diven an, e poutèt sa kretyen yo dwe obsève l avèk plis relijyon toujou. Paske, byenke Revelasyon an pa afime eksplisitman dwa pou iminite kont presyon ekstèn nan zafè relijye, li manifeste kanmenm diyite moun nan nan tout plenitid li, li demontre apwòch Kris la anvè libète imen an nan ranpli obligasyon pou kwè nan pawòl Bondye a, epi li anseye nou lespri ke disip Mèt sa a dwe rekonèt epi swiv nan tout bagay. Tout bagay sa a klarifye prensip jeneral sou ki doktrin Deklarasyon sa a sou libète relijyon an fonde. Anplis de sa, libète relijyon nan sosyete a ann akò nèt ak libète zak lafwa kretyen an.

Libète zak lafwa a

10. Youn nan prensip ki pi enpòtan nan doktrin Katolik la, ki nan Pawòl Bondye a epi ki toujou ap anseye pa Papa yo, se ke lè yon moun kwè, li dwe reponn volontèman bay Bondye, e poutèt sa, pèsonn pa dwe fòse pou l anbrase lafwa kont volonte l. Paske zak lafwa a se volontè pa nati li menm, piske lòm, rachte pa Kris Sovè a epi rele pa Jezikri pou l vin pitit adoptif, pa ka kole ak Bondye ki revele tèt li, sof si, atire pa Papa a, li rann Bondye kado rasyonèl ak gratis lafwa a. Se poutèt sa, li totalman an akò ak nati lafwa pou eskli nenpòt kalite enpozisyon pa moun nan zafè relijye. Kidonk, yon rejim libète relijye kontribye anpil nan ankouraje sitiyasyon kote moun ka fasilman envite nan lafwa kretyen an, anbrase l volontèman, epi pwofese l aktivman nan tout aspè nan lavi yo.

Konpòtman Kris la ak Apot yo

11. Bondye sètènman rele moun pou sèvi l an lespri ak an verite, e poutèt sa yo lye nan konsyans, men yo pa fòse yo. Paske Bondye pran an kont diyite moun li menm li te kreye a, ki dwe gouvène pa pwòp volonte li epi jwi libète. Sa te parèt patikilyèman klè nan Kris Jezi, nan ki Bondye te revele tèt li parfe epi fè konnen chemen li yo. Anfèt, Kris, ki se Mèt ak Senyè nou an, dou ak enb nan kè, te atire epi envite disip yo avèk pasyans. Se vre ke li te sipòte epi konfime predikasyon li a ak mirak, pou reveye ak ranfòse lafwa moun k ap koute l yo, men pa pou fòse yo. Li sètènman te repwoche enkredilite moun ki te tande l yo, men li te kite pinisyon an pou Bondye pou jou jijman an. Lè li te voye Apot yo nan mond lan, li te di yo: “Nenpòt moun ki kwè epi ki batize ap sove, men nenpòt moun ki pa kwè ap kondane” (Mak 16:16). Men, Li, ki te konnen move zèb te simen nan mitan ble a, li te bay lòd pou yo kite tou de grandi jiskaske rekòt la, ki pral fèt nan fen tan an. Li te renonse pou l te yon Mesi politik ak yon dirijan pa fòs, li te prefere rele tèt li Pitit Lòm nan, ki te vini “pou sèvi epi bay lavi l kòm ranson pou anpil moun” (Mak 10:45). Li te revele tèt li kòm Sèvitè Bondye pafè a, ki “pa kase yon wozo ki fann, ni ki pa etenn yon mèch ki ap fè lafimen” (Matye 12:20). Li te rekonèt otorite sivil la ak dwa li yo, li te bay lòd pou yo peye taks bay Seza, men li te avèti byen klè ke dwa siperyè Bondye yo dwe respekte: “Bay Seza sa ki pou Seza, bay Bondye sa ki pou Bondye” (Matye 22:21). Finalman, lè li te konplete travay redanmsyon an sou kwa a, pou l te jwenn delivrans ak vrè libète pou limanite, li te konplete revelasyon li. Li te temwaye verite a, men li pa t vle enpoze l pa fòs sou moun ki te kontredi l yo. Paske wayòm li a pa defann pa fòs, men li etabli lè yo temwaye verite a epi yo koute l, epi li grandi pa lanmou Kris la, leve sou kwa a, avèk ki li rale moun vin jwenn li.

Apot yo, anseye pa pawòl ak egzanp Kris la, te swiv menm chemen an. Depi nan premye jou Legliz la, disip Kris yo te fè efò pou mennen moun yo konfese Kris kòm Senyè, pa atravè presyon oswa atiz ki pa diy pou Levanjil la, men sitou atravè puisans pawòl Bondye a. Yo te pwoklame avèk detèminasyon plan Bondye Sovè a bay tout moun, "ki vle tout moun sove epi rive nan konesans verite a" (1 Tim. 2:4); men an menm tan, yo te respekte moun ki fèb yo, menm moun ki nan erè, konsa yo montre kijan "chak moun pral rann Bondye kont pou tèt yo" (Women 14:12), epi pandanstan, li dwe obeyi konsyans li. Tankou Kris la, Apot yo te toujou angaje pou temwaye verite Bondye a, yo te oze pwoklame avèk plis kouraj devan pèp la ak otorite yo, "pawòl Bondye a avèk konfyans" (Travay Apot yo 4:31). Paske yo te kwè avèk yon lafwa san fay ke Levanjil la li menm te vrèman puisans Bondye pou delivrans tout moun ki kwè. Se poutèt sa, yo te meprize tout "zam lachè yo", epi yo te swiv egzanp dousè ak imilite Kris la, yo te preche pawòl Bondye a, yo te fè tout konfyans nan pouvwa diven li pou detwi pouvwa ki lènmi Bondye yo epi pou mennen moun yo nan lafwa ak obeyisans nan Kris la. Apot yo, tankou Mèt la, te rekonèt otorite sivil lejitim: "Pa gen okenn otorite ki pa Bondye te etabli," Apot la anseye, ki kòmande an konsekans: "Se pou tout moun soumèt devan otorite ki gouvène yo..." "Nenpòt moun ki kenbe tèt ak otorite a, li kenbe tèt ak lòd Bondye etabli a" (Women 13:1-2). Epi an menm tan, yo pa t pè kontredi pouvwa piblik la lè li te opoze ak volonte sen Bondye a: "Nou dwe obeyi Bondye pito pase lèzòm" (Travay Apot yo 5:29). Anpil mati ak fidèl te swiv chemen sa a pandan plizyè syèk ak atravè lemond.

Legliz la ap swiv tras Kris la ak Apot yo

12. Legliz la, ki fidèl ak verite Levanjil la, swiv chemen Kris la ak Apot yo lè li rekonèt epi li ankouraje libète relijyon an kòm yon bagay ki ann akò ak diyite moun ak revelasyon Bondye a. Pandan tout listwa, li prezève epi li anseye doktrin li te resevwa nan men Mèt la ak Apot yo. Malgre ke nan lavi Pèp Bondye a, pandan y ap vwayaje nan tout vicissitud listwa limanite, pafwa te gen konpòtman ki mwens ann akò ak lespri Levanjil la, e menm kontrè ak li, Legliz la toujou kenbe doktrin ke pèsonn pa dwe oblije anbrase lafwa a.

Nan fason sa a, fèmantasyon evanjelik la te aji pandan lontan nan lespri lèzòm epi li te kontribye anpil pou yo te kapab, pandan plizyè syèk, konprann pi byen diyite moun yo epi pou yo te vin gen yon konviksyon matirite ke, nan zafè relijye, diyite sa a dwe prezève nan yon sosyete ki pa anba okenn presyon imen.

Libète Legliz la

13. Pami bagay ki konsène byen Legliz la, an reyalite byen sosyete tanporèl la li menm, epi ki dwe prezève tout tan ak tout kote epi defann kont tout enjistis, li sètènman gen yon gwo enpòtans pou Legliz la jwi otan libète aksyon ke sa nesesè pou swen sali limanite. Paske sa a se yon libète sakre, ke sèl Pitit Gason Bondye a te anrichi Legliz la avèk li, li te achte l ak san li. Li vrèman tèlman intrinsèk nan Legliz la ke moun ki opoze avè l yo aji kont volonte Bondye. Libète Legliz la se yon prensip fondamantal nan relasyon ant Legliz la ak otorite piblik yo ak tout lòd sivil la.

Legliz la revandike libète pou tèt li nan sosyete imen an e devan nenpòt otorite piblik, piske li se yon otorite espirityèl, etabli pa Kris Senyè a, ki moun, pa manda diven, gen devwa pou ale nan tout mond lan epi preche Levanjil la bay tout kreyati. Menm jan an tou, Legliz la revandike libète pou tèt li nan mezi li se yon sosyete moun ki gen dwa viv nan sosyete sivil la dapre nòm lafwa kretyen an.

Kounye a, kote libète relijyon an domine kòm nòm nan—pa sèlman pwoklame nan pawòl, ni sèlman sanksyone pa lwa, men tou mete an pratik sensèman—se la, finalman, Legliz la rive nan kondisyon ki estab, ni an dwa ni an reyalite, pou endepandans nesesè nan akonplisman misyon diven li, yon endepandans ke otorite eklezyastik yo te deklare avèk anpil ensiste nan sosyete a. Epi an menm tan, fidèl kretyen yo, tankou tout lòt moun, jwi dwa sivil pou yo pa anpeche yo viv dapre konsyans yo. Se poutèt sa, gen amoni ant libète Legliz la ak libète relijyon sa a ki dwe rekonèt kòm yon dwa pou tout moun ak kominote epi sanksyone nan sistèm legal la.

Obligasyon Legliz la

14. Legliz Katolik la, pou l ka akonpli manda diven an: "anseye tout nasyon yo" (Mt., 18, 19-20), dwe fè anpil efò "pou pawòl Bondye a ka gaye epi pou l glorifye" (2 Tes., 3, I).

Li sipliye tout pitit li yo ak tout kè yo pou yo anvan tout bagay leve "petisyon, siplikasyon, priyè ak remèsiman pou tout moun... Paske sa bon, se yon bagay ki fè Bondye, Sovè nou an, plezi. Li vle pou tout moun sove epi pou yo rive konnen verite a" (1 Tim. 2:1-4).

Pou pati pa yo, fidèl yo, nan fòmasyon konsyans yo, dwe byen veye doktrin sakre ak sèten Legliz la. Paske, dapre volonte Kris la, Legliz Katolik la se pwofesè verite a, epi misyon li se pwoklame ak anseye verite a, ki se Kris la, yon fason otantik, epi an menm tan deklare ak konfime ak otorite li prensip lòd moral ki soti nan nati imen an menm. Anplis de sa, se pou fidèl yo gen sajès nan relasyon yo ak moun ki pa kwayan yo, epi gaye limyè lavi a "nan Sentespri a, nan yon lanmou sensè, nan pawòl verite a" (2 Kor. 6:6-7), avèk tout konfyans ak zèl apòsòl, menm rive nan koule san.

Paske disip la gen yon gwo obligasyon anvè Kris la, Mèt la, pou l konnen pi byen chak jou verite li te resevwa nan men l lan, pou l pwoklame l fidèlman, epi pou l defann l avèk kouraj, san l pa mete okenn mwayen ki kontrè ak lespri Levanjil la. An menm tan, sepandan, charite Kris la pouse l pou l trete avèk lanmou, pridans ak pasyans moun k ap viv nan erè oswa nan inyorans lafwa a. Se poutèt sa, yon moun dwe konsidere ni devwa li genyen anvè Kris la, Pawòl ki bay lavi a ki dwe preche a, ni dwa moun nan ak mezi gras Bondye, atravè Kris la, te bay limanite, ki envite pou l resevwa epi pwofese lafwa a ak tout kè l.

KONKLIZYON

15. Se poutèt sa, li evidan ke gason nan epòk nou an vle kapab pwofese relijyon yo libman an prive ak an piblik; e plis toujou, libète relijyon an deklare kòm yon dwa sivil nan anpil Konstitisyon epi li rekonèt solanèlman nan dokiman entènasyonal yo.

Men, gen rejim kote, byenke Konstitisyon yo rekonèt libète pou pratike relijyon, otorite piblik yo menm fè efò pou anpeche sitwayen yo pratike relijyon yo epi pou rann lavi trè difisil e danjere pou kominote relijye yo.

Konsèy sakre a, pandan l ap salye avèk lajwa siy favorab tan sa a, men pandan l ap denonse avèk tristès reyalite deplorab sa yo, li egzòte katolik yo epi li sipliye tout moun pou yo konsidere avèk anpil atansyon kijan libète relijyon an nesesè, sitou nan kondisyon aktyèl fanmi imen an.

Li evidan ke tout pèp yo ap vin pi ini, ke moun ki soti nan divès kilti ak relijyon lye ansanm pa lyen ki pi sere, epi ke konsyans responsablite endividyèl ap grandi. Se poutèt sa, pou relasyon lapè ak amoni nan mitan limanite ka etabli epi konsolide, li esansyèl pou libète relijyon an pwoteje pa garanti legal efikas atravè lemond epi pou devwa ak dwa siprèm moun yo pou yo devlope lib lavi relijye yo nan sosyete a dwe respekte.

Se pou Bondye, Papa tout moun, fè fanmi imen an, atravè respè dilijan libète relijye nan sosyete a, grasa favè Kris la ak puisans Sentespri a, rive nan "libète siblim ak san fay pitit Bondye yo" (Women, 8, 21).

Tout bagay nan Deklarasyon sa a te fè Papa yo nan Konsèy Trè Sen an plezi. Epi nou menm, avèk otorite Apostolik Kris la te ban nou an, ansanm ak Papa Venerable yo, nan Sentespri a, nou apwouve yo, nou dekrete yo, epi nou etabli yo, epi nou bay lòd pou, apre yo fin dekrete yo nan sinod la, yo dwe pibliye yo pou glwa Bondye.

Wòm, nan Sen Pyè, 7 Desanm 1965.

Mwen menm, Pòl, Evèk Legliz Katolik la